افق انديك
افق انديك
توصيف عمومي: افق انديك افقي است كه از هواديدگي متوسط رسوبات آتشفشاني بهوجود ميآيد. بههر حال آنها ممكن است همراه با مواد غير آتشفشاني ( نظير لس، آرجيليت و فرآوردههاي هواديدگي مواد آهندار) يافت شوند. كانيشناسي آنها غالبا مربوط به كانيهاي با تبلور كم ميباشد و آنها بخشي از توالي هواديدگي در رسوبات آتشفشاني ( مواد خاكي تفريك، افق ويتريك و افق انديك) ميباشند.
افق انديك ممكن است هم در سطح و هم زير سطح وجود داشته باشد. آنها اغلب بهصورت لايهاي وجود دارند كه با لايههاي غير انديكي جدا شدهاند. بهعنوان يك افق سطحي اين افق داراي مقادير بالايي از مواد آلي (بيش از %5 ) و رنگ بسيار تيره ( واليو و كروماي، مرطوب، 3 يا كمتر) داراي ساختمان پفي و اغلب كلاس پايداري چسبنده ميباشند. آنها وزن كمي داشته (چگالي ظاهري كم) و عمدتا بافت سيلتلوم يا ريزتر دارند. افق سطحي انديك غني در مواد آلي ممكن است بسيار عميق باشند و به ضخامت 50 سانتيمتر يا بيشتر (مشخصات پاچيك) برسند. افق زير سطحي انديك داراي رنگ روشنتري ميباشد.
افق انديك ممكن است بسته به نوع فرآيند غالب كه روي مواد خاكي عمل كرده، خواص متفاوتي داشته باشند آنها ممكن است تيگزوتروپي نشان دهند، مثلا مواد خاكي تحت فشار يا سايش از يك حالت جامد پلاستيكي به يك مرحله رواني و سپس به حالت جامد تغيير مييابند. در آب و هواي بسيار مرطوب، افق انديك غني در مواد آلي ممكن است داراي بيش از 100 درصد (حجمي) آب ، نسبت به حجم خشك خود باشند (مشخصات هيدريك).
دو نوع عمده از افق انديك شناخته شده است: در يكي آلوفانها و مواد مشابه آن غالب هستند (نوع sil-andic) و در ديگري تركيبات آلمونيوم با اسيدهاي آلي غالبند (نوع alu-andic). افق انديك سيليسدار داراي واكنش اسيدي تا خنثي ميباشد، در حاليكه افق انديك آلمونيومدار از بسيار اسيدي تا اسيدي تغيير ميكند.
معيارهاي مشخصه: افق انديك بايد مشخصات فيزيكي، شيميايي و كانيشناسي زير را داشته باشد:
· چگالي ظاهري خاك، در رطوبت FC (بدون خشك كردن قبلي) كمتر از 9/0 كيلوگرم بر دسيمتر مكعب باشد، و
· 10 درصد يابيشتر رس، و مقدار Feox5/0 + Alox استخراج شده با اسيد اكسالات 2 درصد يا بيشتر، و
· نگهداري فسفات70 درصد يا بيشتر، و
· مقدار شيشههاي آتشفشاني كمتر از 10 درصد، و
· ضخامت حداقل 30 سانتيمتر.
افقهاي انديك سيليسدار، سيليس استخراج شده با اسيد اكسالات 6/0 درصد يا بيشتر دارد، در حاليكه افق انديك غني در آلمونيوم، سيليس قابل استخراح با اسيد اكسالات كمتر از 6/0 درصد دارند (يا نسبت آلمونيوم قابل استخراج با پيروفسفات به اسيد اكساليك بهترتيب كمتر از 5/0 و 5/0 يابيشتر از آن ).
شناسايي صحرايي: افق انديك ممكن است با استفاده از تست صحرايي پهاش با فلوريد سديم ارائه شده به وسيله فيلدز و پروت (1996)[1] شناسايي شود. پهاش بيشتر از 5/9 حضور فراوان فرآوردههاي آلوفاني و يا كمپلكس ماده آلي- آلمونيوم را نشان ميدهد. اين تست نشان دهنده بيشتر افقهاي انديك بجز آنهايي كه بسيار غني در ماده آلي هستند، ميباشد. بههرحال واكنش مشابهي در افق اسپوديك و در خاكهاي رسي مشخصي كه غني در آلمونيوم بين لايه رسي ميباشند، رخ ميدهد.
ارتباط با ديگر افقهاي مشخصه: افق ويتريك از انديك با نسبت كمتر هواديدگي تشخيص داده ميشود. اين با مقدار بالاي شيشههاي آتشفشاني در افق ويتريك (بيش از 10 درصد) و مقدار كمتر كانيهاي آتشفشاني غير كريستالي يا شبهكريستالي، كه با مقدار متوسط آلمونيوم و آهن قابل استخراج با اسيد اكسالات (پهاش 3) در افق ويتريك مشخص ميشود (A lox + Feox = 0.4-0.2 )، با چگالي ظاهري بالا (چگالي ظاهري افق ويتريك بين 9/0 و 2/1 كيلوگرم بر دسيمتر مكعب ميباشد) و با نگهداري فسفات كمتر ( 25 تا كمتر از 70 درصد) مشخص ميشود.
براي جدا كردن افق انديك غني در ماده آلي از افق هيستيك و فوليك، افق انديك ميتواند بيش از 20 درصد كربن آلي داشته باشد، درحاليكه افق هيستيك با ماده آلي بين 20-12 درصد نميتواند خواص افق انديك را داشته باشد.
افق اسپوديكي كه شامل تركيباتي از سزكويياكسيدها و مواد آلي باشد، ميتواند داراي خواصي مشابه با افق انديك غني در كمپلكس آلمونيوم- ماده آلي را داشته باشد. بعضي مواقع فقط آزمايشات تجزيهاي ميتواند اين دو را تشخيص دهد. افق اسپوديك حداقل دو برابر افق زيري اومبريك، اكريك يا آلبيك Feox5/0 + Alox قابل استخراج با اسيد اكساليك را دارد. اين شامل افق انديك كه كمپلكس آلمونيوم – آهن در آن غير متحرك است نميشود.